به گزارش تحریریه، اندیشکده اقتصاد بین الملل نوشت، با وجود اینکه پاکستان تلاش مصرانه‌ای در راستای میانجی‌گری بین ایران و آمریکا انجام داد، اما تنها گزینه برای میانجی‌گری و مدیریت تنش میان ایران و آمریکا نبود. حتی از منظر بسیاری از منتقدان، پاکستان بهترین انتخاب نیز محسوب نمی‌شد و نتوانست به‌درستی به‌عنوان یک میانجی‌گر بی‌طرف میان ایران و ایالات متحده عمل کند.

پاکستان با دریافت امتیاز میانجی‌گری از سوی ایران و آمریکا، دست‌کم در ظاهر، خود را به‌عنوان کشوری ثبات‌ساز و طرفدار صلح معرفی کرد؛ این در حالی بود که در طول یک سال پیش از مذاکرات، خود با تنش‌های فزاینده‌ای با دو همسایه‌اش، یعنی هند و افغانستان، درگیر بود. افزون بر این، این کشور به‌طور تاریخی با اتهام حمایت از افراط‌گرایی و تروریسم نیز مواجه بوده است.

اخذ امتیاز میانجی‌گری توسط پاکستان سبب شد تا این کشور در حوزه سیاسی، تا حدی توجه‌ها را از مشکلات سیاسی خود با همسایگانش منحرف کرده و خود را به‌عنوان بازیگری فعال در عرصه دیپلماسی منطقه‌ای به جهان معرفی کند. علاوه بر این، پاکستان از طریق میانجی‌گری از امتیازات ویژه اقتصادی و نیز دور ماندن از آسیب‌های اقتصادی ناشی از جنگ بهره برد. اگرچه قیمت حامل‌های انرژی در پاکستان افزایش یافت، اما این کشور از جمله کشورهایی بود که برای واردات نفت از عربستان و امارات با چالش کمتری مواجه شد. در غیر این صورت، واردات (روزانه حدود چهارصد هزار بشکه) نفت پاکستان متوقف می‌شد و بحران انرژی در این کشور را دوچندان می‌کرد.

با این همه، پاکستان با وجود جایگاه خود به‌عنوان کشوری مسلمان، همسایه و برادر ایران، در حساس‌ترین برهه تاریخی ایران از منظر اقتصادی، کمترین میزان همکاری را به نمایش گذاشته و بیشترین لفاظی را انجام داد. از همان ابتدای جنگ، زمانی که حدود ۲۰ هزار کانتینر ایران به‌جای تخلیه در بندر جبل‌علی، سر از بندر کراچی درآوردند، این محموله‌ها توسط پاکستان مسدود شدند و اکنون، با گذشت بیش از دو ماه، دولت پاکستان همچنان با استناد به دلایل ظاهراً فنی، از آزادسازی آن‌ها (مسیر زمینی و ترانشیپ) خودداری می‌کند.

همچنین، برخی گزارش‌ها از کارشکنی در روند انتقال کالای فله ایران در بندر کراچی حکایت دارند که گفته می‌شود در نتیجه نفوذ اماراتی‌ها (شرکت AD Port) در مدیریت این بندر مهم پاکستان صورت گرفته است. مجموع این تحولات نشان می‌دهد که تصمیم‌سازان ایران باید در تنظیم روابط با پاکستان، بیش از پیش بر ارزیابی راهبرد عملی این کشور تکیه کنند، نه صرفاً مواضع اعلامی و ملاحظات سیاسی.

منبع: خانه اندیشه‌ورزان

پایان/